Notepad از معدود ابزارهايي كه از ابتداي ويندوز وجود داشته و دستخوش تغييرات چنداني نشده است. استفاده از Notepad بسيار آسان بوده ولي كمبود امكانات و قابليت‌هاي مورد نياز كاربر در آن كاملا مشهود است. در نتيجه جستجو بدنبال جايگزيني براي Notepad كه تمام يا بخشي از كمبودهاي آنرا پوشش دهد، منطقي بنظر مي‌رسد.
چرا جايگزين برای Notepad ؟!
كمبودهاي Notepad براي كاربران دائمي آن كاملاً نمايان و تا حدي آزاردهنده است كه در اينجا به بعضي از آنها اشاره مي‌كنيم:
- عدم امكان مشاهده و ويرايش همزمان چند فايل
- عدم نمايش شماره خطوط (‌اين مورد براي برنامه نويس‌ها و Debugger ها بسيار سخت و آزاردهنده است)
- عدم تمايز (‌هاي‌لايت نمودن) Syntaxها
- پشتيباني نكردن مناسب از فايل‌هاي بزرگ و حجيم
- و در كنار همه اين‌ها محصول مايكروسافت بودن!!
براي رفع اين نواقص بسياري از برنامه نويسان درصدد توليد برنامه‌اي با قابليتهاي بالا و در عين حال ساده مانند Notepad برآمده‌اند. در اینجا 5 نرم افزار برتر و رایگان معرفی می‌شوند که می‌توانند جایگزین خوبی برای نت پد ویندوز باشند.
1) Notepad++
Notepad++ برنامه‌اي رايگان براي ويراش كد اصلي (source code) برنامه ها و جايگزيني مناسب براي Notepad است. اين نرم افزار، زبان‌هاي برنامه نويسي متعددي را پشتيباني مي‌نمايد. امكانات اين برنامه عبارتند از: مشخص نمودن syntaxها ، تفكيك و قالب بندي كدها، تكميل خودكار كدها، ويرايش همزمان چند فايل، Drag & Drop متون، قابليت جستجوي كامل و ... همچنين اين برنامه قابليت ضبط و اجراي ماكروها را نيز دارد. علاوه بر تمام امكانات فوق، اين برنامه نظر بسياري از كاربران را جلب نموده است. دانلود رایگان NotePad++
2) Programmer’s Notepad
Programmer’s Notepad نرم افزاري رايگان، متن باز (Open Source) و ويرايشگر متن است كه امكانات ويژه‌اي براي برنامه نويسان دارد. اين برنامه پروژه‌اي است كه توسط Source Forge ارائه شده و يكي از بهترين جايگزينهاي Notepad براي برنامه نويسان است. مهمترين امكانات اين برنامه عبارتند از: قابليت علامت گذاري متون، تفكيك كدها، عدم محدوديت در حجم فايل، باز نمودن فايلها در Tab هاي مجزا، قابليت مديريت پروژه و ...                 دانلود رایگان Programmer’s Notepad

3) PsPad
PsPad يك ويرايشگر رايگان كدهاي برنامه نويسي و جايگزين مطمئني براي Notepad است. برخي ويژگيهاي مهم اين برنامه عبارتند از: قالب بندي قدرتمند متن، امكانات ويرايش كد قوي، مديريت پروژه، تفكيك syntaxها، تصحيح اتوماتيك، ويرايشگر HEX ، تعيين تفاوتهاي متون با يكديگر، كنترل كننده املاي كلمات وجود ضبط ماكروها و بسياري امكانات ديگر. PsPad امكانات يك برنامه FTP را نيز دارد و براي برنامه نويسان و Blogger ها بسيار مناسب است. PsPad از تمامي نرم افزارهايي كه در اينجا معرفي شده‌اند حرفه‌اي‌تر است. اگر بدنبال قابليت يك ويرايشگر قدرتمند و كارآمد هستيد حتما از PsPad استفاده نماييد. دانلود رایگان NotePa
4) NotePad2
NotePad2 برنامه‌اي سبك، رايگان و ويرايشگر متني Open Source است. اين برنامه قابليت تفكيك syntaxها را دارد. برنامه NotePad2 مانند برنامه Notepad++ از كامپوننت ويرايشگر متن باز scintilla بهره مي‌برد. امكانات آن عبارتند از drag & Drop متون، جستجوي عبارات، و تفكيك syntaxها براي اغلب زبانهاي برنامه‌نويسي. NotePad2 براي افرادي كه علاقمند سادگي Notepad و امكانات برنامه نويسي هستند، توصيه مي‌شود.دانلود رایگان NotePa

5) MetaPad
نرم افزازي كوچك، سريع و كاملا رايگان است. اين برنامه براي جايگزيني كامل با Notepad طراحي شده است و در نتيجه ضمن دارا بودن كليه امكانات Notepad از توانايي‌هاي بيشتري نسبت به آن نيز برخوردار است. برخي امكانات اين نرم افزار عبارتند از: نوار ابزار قوي، چاپ بصورت WYSIWYG (خروجي مطابق با ورودي)، تورفتگي اتوماتيك متن و ... ضمنا اين نرم افزار ميزان حافظه كمتري نسبت به Notepad اشغال مي‌نمايد. اگر نمي‌توانيد سادگي Notepad را فراموش نماييد، بخوبي مي‌توانيد از اين نرم افزار استفاده نماييد. دانلود رایگان metapad
با تمام موارد ذكر شده آيا قادر به انتخاب جايگزيني مناسب براي Notepad هستيد؟؟